Wie of wat waren de hoofdrolspelers bij het ontstaan van  religie?

1. Klimaat en evolutie (Darwin):
Klimaatveranderingen, zoals droogte, hadden een grote invloed op migratie en de verspreiding van religieuze ideeën. Gekoppeld aan Darwin’s concept van de Strijd om het Bestaan, leidde overleving tot culturele en religieuze verschuivingen.
2.Een slimme leider:
Na het smelten van het ijs en de groei van menselijke samenlevingsgroepen zo’n 10.000 jaar geleden, was brute kracht niet langer voldoende om leiderschap te behouden. Slimme leiders gebruikten religie als machtsmiddel. Het idee van “God” is een strategische uitvinding van een dominante leider, gebaseerd op het principe van Het Recht van de Sterkste.
3. Trauma en psychoanalyse (Freud & Jung):
Religie ontstond deels als reactie op persoonlijke en collectieve trauma’s, zoals geweld en natuurrampen. Freud ontdekte dat emoties, voortkomend uit het onderbewuste vol angsten en trauma’s, menselijk gedrag sturen. Jung zag religie als een uitdrukking van het collectief onbewuste, een laag in onze psyche die gedeeld wordt door alle mensen en gevuld is met archetypen zoals de held, de moeder, en... God.

Wat heeft Darwin te maken met het ontstaan van religie?

De kwestie is niet of ergens hoog in de hemel iets of iemand, die wij God noemen, over ons waakt maar hoe die daar gekomen is. 

De Engelse natuurkundige Charles Darwin verklaarde in 1859 het ontstaan van soorten via zijn evolutietheorie, waarmee hij een mysterie oploste dat voorheen aan God werd toegeschreven. In The Origin of Species introduceerde hij concepten zoals Toeval, Natuurlijke Selectie, Strijd om het Bestaan en Het Recht van de Sterkste. Later paste hij deze inzichten ook toe op de mens in The Descent of Man.
Aan de hand van Darwins ideeën onderzocht ik de oorsprong van religie en maak ik een onderscheid tussen:
• Godsdienst: verering van een god.
• Religie: dienstbaarheid aan de medemens.